İNDİKATÖRLER-ÇALIŞMA PRENSİPLERİ

Sayfaya git:

[tsubasaa]

MACD Histogram

MACD, 12 günlük hareketli ortalamanın, 26 günlük hareketli ortalamadan çıkartılmasıyla hesaplanır. Çıkan sonuç, sıfırın altında ve üstünde hareket eden bir indikatördür. MACD sıfırın üzerinde olduğu zaman, 12 günlük hareketli ortalama değeri 26 günlük hareketli ortalama değerinden daha yüksek demektir. Bu da bir boğa piyasası anlamına gelir ki, mevcut beklentilerin ( 12 günlük ortalamalar ) daha önceki beklentilerden ( 26 günlük hareketli ortalama ) daha fazla güçlü olduğunu gösterir. Bu, arz talep dengesinde bir boğa piyasası, yukarı trend yönünde bir değişim olduğunun belirtisidir. MACD sıfırın altında ise, 12 günlük ortalama beklentilerin, 26 günlük ortalama beklentilerden daha az olduğunun, yani ayı piyasasının güçlendiğini, arz talep dengesinde ayı piyasasına bir kayış olduğunu gösterir.

MACD histogram ise MACD ile MACD'nin 9 günlük üssel hareketli ortalaması arasındaki farkı gösterir. Böylelikle MACD 'deki kesişme ve uyumsuzluklar (divergence)  daha rahat bir şekilde görülebilir.

Eğer MACD'nin değeri 9 günlük ortalamasından daha büyük ise o takdirde MACD histogram 0'ın üzerindedir. Tersi durumda ise MACD histogram negatif değerdedir.

MACD histogramın 0 değerini yukarı doğru kesmesi MACD'nin ortalamasını yukarı kesmesi (alış) anlamına gelir, tersi durum ise yani 0'ı aşağı doğru kesmesi (satış) ise  MACD'nin ortalamasını aşağı kestiği anlamına gelir.

Ayrıca MACD ve Ortalaması arasındaki farkın artıp azalması MACD Histogram ile daha rahat bir şekilde gözlenebilir.

[tsubasaa]

Mass Index (MI)

Mass Index, Tushar Chande ve Donald Dorsey tarafından geliştirilmiştir. Gösterge, 25 periyot boyunca, gün içi en düşük-en yüksek arası fiyat değişimlerinin, üssel hareketli ortalamaları toplamıdır. Göstergenin hazırlanış amacı, gün içi en düşük ve en yükseklerin ortalama değişim aralığındaki daralma ve genişlemeyi ölçerek trend dönüşlerini tespit etmektir. Aralık genişledikçe Mass Index artar, daraldıkça azalır.

Göstergede izlenmesi gereken en önemli model, "dönüş ucu" (reversal bulge) olarak ta isimlendirilebilecek formasyondur. Bu formasyonda 25 periyotluk mass index, 27'nin üstüne çıktıktan sonra 26.5'in altına geriler. Bu formasyonu, fiyatlarda trend dönüşünün izlemesi beklenir. Göstergenin yönü, fiyat trendinin yönü ile ilgili değildir. Göstergedeki dönüş ucunun bir alış sinyali mi, yoksa satış sinyali mi olduğunu anlamak için başka bir gösterge, mesela 9 günlük üssel hareketli ortalama kullanılabilir.
 

[tsubasaa]

Momentum (M)

Momentum, belirlenmiş olan bir süre içinde fiyatların % kaç değiştiğini gösteren bir göstergedir. Bir başka deyişle, ilgili senedin belirlenmiş bir süre içinde ne kadar kazandırdığını veya kaybettirdiğini endeks olarak belirten bir göstergedir.

Price ROC ( yüzde değişme göstergesi ) aynı şeyi gösterir. Aralarındaki fark, momentumun referans çizgisi 100 iken ROC göstergesinin referans çizgisi 0'dır ve dikey eksende fiyattaki yüzde değişimi gösterilir. Son günkü kapanışa ait momentum göstergesi aşağıda verilen formülle hesaplanmaktadır;

Momentum indikatörünün yorumlanması Price ROC göstergesinin yorumlanmasına çok benzer. Her iki gösterge de, hisse senedi fiyatının değişim hızını ( rate-of-change/ ROC ) gösterir. Bununla birlikte, ROC indikatörü fiyat değişim hızını yüzde olarak alırken, Momentum bu değişimi oran olarak gösterir.

Temel olarak, Momentum İndikatörü, iki türlü yorumlanır: Momentum İndikatörünü, tıpkı MACD da olduğu gibi bir trend izleme göstergesi olarak kullanmak mümkündür. İndikatör dip yapıp, yukarı döndüğü zaman AL, indikatör zirve yapıp, aşağı döndüğü zaman SAT kararı verdiği varsayılır.

Momentum İndikatörü yeni bir zirve veya dip yaptığı zaman ( geçmişteki zirve ve diplerle karşılaştırıldığında ), mevcut trendin devam edeceğini , ancak fiyatlardaki artış hızının yavaşladığını ve senedi yükselten faktörlerin etkilerinin artık zayıfladığını ve bir süre sonra fiyatların düşmeye başlayabileceği varsayılabilir. Yine de indikatörün ürettiği sinyalin, fiyat hareketi ile de onaylanmasını bekleyerek pozisyon değiştirmelisiniz. Örneğin, indikatör zirve yaptı ve döndü, satış için fiyatların da düşme belirtisi göstermesini beklemelisiniz.

Yukarıdaki yorumdan farklı olarak momentumun çok önemli bir fonksiyonu daha vardır.

Uyumsuzluklar. Fiyatlar yükselirken ve yeni zirveler yaparken, göstergenin yeni zirve yapamaması veya fiyatlar yeni dip yaparken, göstergenin yeni dip yapmaması. Bu durumu trend değişikliğinin erken sinyali olarak değerlendirmek gerekir.

[tsubasaa]

Price Oscillator

Price Oscilatör, senet fiyatının iki hareketli ortalaması arasındaki farkı gösterir. Ortalamalar arasındaki fark, puan ($) veya yüzde olarak ifade edilebilir.

Hareketli Ortalama analizi, genellikle bir kısa vadeli hareketli ortalama (yada senedin fiyatı), uzun vadeli hareketli ortalamanın üzerine çıktığında AL sinyali üretir. Tersi, altına düştüğünde de sat sinyali üretir. Price Oscillatör, bir yada iki hareketli ortalama tarafından üretilen dönemsel (cyclical) sinyaller olarak gösterilir.
 

[tsubasaa]

Price ROC

Price ROC (Fiyat değişim oranı) göstergesi son x gün içerisinde meydana gelen fiyat değişiminin x gün önceki fiyata bölünmesiyle hesaplanır. Sonuç fiyatın son x günlük yüzde değişimidir.

Eğer bugünkü fiyat x gün önceki fiyattan daha yüksek ise o zaman ROC pozitif olur, değilse ROC negatif olur.

Orta vade aşırı alım-satım göstergesi olarak 12 günlük ROC oldukça kullanışlıdır. ROC ne kadar yüksekse hisse o kadar aşırı alımdadır. Ancak her aşırı alım satım osilatöründe olduğu gibi alım-satım için piyasanın yönünü tespit etmesi beklenmelidir. Aşırı alımda görünen bir piyasa uzun bir süre aşırı alımda kalabilir.

En iyi aşırı alım satım seviyeleri (örneğin :+5 ve -5) hisseden hisseye değişkenlik gösterir. Çok güçlü yükselen piyasalarda daha yüksek seviyeler (+10 ve -5) kullanılması yerinde olur.
 

[tsubasaa]

RSI

Relatif Güç Endeksi en çok bilinen osilatörlerden biridir. İlk olarak J.Welles Wilder tarafından, Haziran 1978 tarihli Commodities (Futures) Magazine'deki bir makalede adı geçmiştir. Wilder'in " Technical Trading Systems" kitabında hesaplanması ve yorumlanması adım adım anlatılmıştır. Adının Relatif Güç Endeksi olmasının yarattığı yanlış anlamada olduğu gibi, iki ayrı hisse senedinin relatif gücünü değil, tek bir hisse senedinin kendi iç gücünü ifade eder. O nedenle "İç Güç Endeksi" demek, belki daha doğru bir tanımlama olur. RSI'ın formülü oldukça basittir ancak ne olduğunu anlatmak için sayfalarca örnek vermek gerekir.

Wilder RSI'ı ortaya attığında 14 günlük RSI kullanılmasını önerdi ama, 9 günlük ve 25 günlük RSI'lar da oldukça yaygın olarak kullanılıyor. Çünkü, RSI hesaplamasında zaman periyodunu istediğiniz gibi değiştirebilirsiniz, hatta tecrübelerinizle en iyi çalışan zaman periyodunu seçmeniz tavsiye ediliyor. Sadece, baz alınan zaman ne kadar kısa olursa, indikatörün o kadar oynak olacağı akıldan çıkarılmamalıdır.

RSI 0 ile 100 arasında salınan bir fiyat izleme osilatörüdür. RSI'ın genel kabul gören yorumlama yöntemlerinden biri, uyumsuzluklara bakmaktır. Fiyatlar yukarı giderken ve yeni zirveler yaparken, indikatörün önceki zirvelerini geçememesi bir uyumsuzluktur. Bu uyumsuzluk, güç kaybının ve bir geri dönüş olabileceğinin belirtisidir.

Tepeler ve Dipler:RSI genellikle 70'in üzerinde tepeler, 30'un altında dipler yapar ve bu tepe ve dipleri genellikle fiyatlardan daha erken yapar.

Formasyonlar: RSI grafiği üzerinde de, fiyat grafiğinde olduğu gibi formasyonlar oluşur ( omuz-baş-omuz veya takoz formasyonları gibi ). Bu formasyonlar bazen fiyat grafiği üzerinde belirgin olarak görülmeyebilir. Ama bu yanıltıcı olmamalı, indikatör grafiğinde oluşan formasyonlar da izlenip, dikkate alınmalıdır.

Hatalı Salınımlar: (destek / direnç ihlalleri veya kırılmaları olarak da bilinir.) Bu olay RSI önceki tepesini aştığı veya önceki dip noktasının altına düştüğü zamanlarda olabilir. Bir süre sonra, indikatör düzelir ve normal seyrine devam eder.

Destek ve Dirençler: RSI grafiğinde de, destek ve direnç hatları oluşur hatta bazen direnç ve destekleri fiyat grafiğinden çok daha net gösterir.

Alım-Satım: RSI +30 seviyesini yukarı yönde keserse alış, +70 seviyesini aşağı yönde keserse satış sinyali verdiği varsayılır.
 

[tsubasaa]

Stochastics

Stochastic Osilatörü bir senedin kapanış fiyatını verilen bir periyot içinde seyrettiği fiyat aralığı ile karşılaştıran bir göstergedir. Bu göstergeyi ortaya atanlar kağıdın son zamanlarda taradığı fiyat seviyelerine yakın kapanacağını söylemektedirler. Yani eğer fiyatlar yükseliyorsa kağıdın kapanış fiyatı seçilen periyot içindeki en yüksek fiyata doğru gitme eğiliminde olacak, eğer fiyatlar düşüyorsa seçilen periyot içindeki en düşük fiyata gitme eğiliminde olacaktır.

Stochastic Osilatörü iki ayrı eğri ile gösterilir ve yorumlama bu eğrilerin karşılaştırılması ile yapılır. Ana eğri yavaşlatılmış %K eğrisi olarak adlandırılır ve aynı grafik üzerine %D olarak adlandırılan ikinci bir eğri daha vardır. Yavaşlatılmış %K çizgisi genellikle kesiksiz devam eden bir çizgi iken %D çizgisi kesik çizgi olarak gösterilir. Yavaşlatılmış %K çizgisi hesaplanmadan önce %K'nın hesaplanması gerekir. %K eğrisinin hesaplanışı aşağıdaki formül yardımıyla yapılır.

%K= 100 * (SGKF - ED) / (EY-ED)

Burada eğer son 5 günlük süreyi periyot olarak almışsak,

ED : Senedin son 5 gün içindeki en düşük değeri

EY : Senedin son 5 gün içindeki en yüksek değeri

Burada eğer son günkü kapanış fiyatı son 5 gün içindeki en yüksek değere daha yakınsa fiyatların yükseleceğine, aksi halde fiyatların düşeceği kabul edilir. Yavaşlatılmış %K eğrisi ise %K eğrisinin belli bir periyot için hesaplanan hareketli ortalaması, %D eğrisi ise yavaşlatılmış %K eğrisinin belli bir periyot için hareketli ortalamasıdır. Yani;

%D = HOx [Yavaşlatılmış %K]

Buradaki HOx ise x gün için hareketli ortalamayı ifade etmektedir.

-Stokastik +20 seviyesini yukarı keserse alış
-Stokastik +80 seviyesini aşağı keserse satış
-Stokastik %D'yi yukarı keserse alış
-Stokastik %D'yi aşağı keserse satış sinyalleri ürettiği varsayılır.

[tsubasaa]

Stokastik RSI

Stokastik RSI aslında RSI indikatörünün stokastiği şeklinde değerlendirilebilir.

Stokastik RSI da yine aynı stokastik gibi yorumlanır.

- StoRSI 20'yi yukarı doğru keserse olası bir alım sinyali,
- StoRSI 80'i aşağı doğru keserse olası bir satış sinyali, ürettiği varsayılır.

- Bazı analistler 50 seviyesini sinyalleri teyit etmek ve alım-satım sayısını azaltmak için kullanırlar.


Şöyleki :
Aşırı satım bölgesinden 50 seviyesi üzerine bir hareket bir alım sinyali olarak değerlendirilebilir ve gösterge 50'in altına düşene kadar geçerli kalır.
Aynı şekilde olarak aşırı alım bölgesinden 50 seviyesinin altına bir hareket bir satım sinyali olarak değerlendirilebilir ve gösterge 50'in üzerine çıkana kadar geçerli kalır.
 

[tsubasaa]

Stochastics Momentum Index

Stokastik Momentum Indexi (SMI) aslında stokastik osilatörüne benzer ancak aralarında küçük bir fark vardır.
Stokastik fiyatın son x günlük düşük-yüksek aralığına olan uzaklığını kullanırken, SMI ise fiyatın son x günlük düşük-yüksek orta noktasına olan uzaklığı kullanır.

-SMI -40 'ı yukarı yönde keserse alış
-SMI +40'ı aşağı yönde keserse satış
-SMI, sinyal çizgisini yukarı keserse alış
-SMI, sinyal çizgisini aşağı keserse satış, sinyalleri ürettiği varsayılır.
-Uyumsuzluklar, eğer hisse yeni bir zirve yapıyor ancak SMI yapmıyorsa olası bir trend değişimi gelebilir.

Sayfaya git: