Karatepeli Fıkraları

[Elfida]

PENCERE İLHAN SELÇUK Karatepeli Fıkraları... Karatepe’yi bilir misiniz?.. Benim için Halet Çambel’in Adana yöresindeki ünlü köyüdür Karatepe... *

Karatepelinin kırkı arkadaş olmuşlar, bir memlekete gelmişler, topraktanyapma harabe bir dam çıkmış karşılarına... Damı görünce tuhaflarına gitmiş, üzerine çıkmışlar, sonra o yana bu yanakoşuşmaya başlamışlar... Dam zaten harabe bir şey, göçmüş... Göçünce otuz dokuzu ölmüş... Bir tanesi sağlam kalmış... Geri dönmüş, bir bakmış arkadaşlarına: - Ulan, demiş, az kaldı bir sakatlık çıkarayazdık...

“Karatepeli Fıkraları”nı ‘Arkeoloji ve Sanat Yayınları’ çıkarmış... Derleyen: Halet Çambel. Altmış yıla yakın bir süre Toroslar’ın eteğinde Kadirli’ye yakınKaratepe’deki arkeoloji çalışmalarını sürdürürken köylülerle hemhal, omuzdaşve dost olan Çambel, bir ömür boyu insanlığın erdemleriyle düşüp kalkarkenyaşamın mizahından ilginç damlaları da derlemiş... Köylülerin anlatımını koruyarak birkaç tanesini aktarıyorum. *
 * Karatepelinin biri un çuvalını direğin arka tarafına koymuş. Karısı, hamuryoğurup ekmek yapmak için un alırken un çuvalının içine direğin ikitarafından iki elini sokmuş... Unu alıp çekmek isteyince de direk engellediğinden ellerini kurtaramamış... Çevresindekileri imdada çağırmış: - Elim burda kaldı, ne yapayım?.. Gelenler ne yapacaklarını ne edeceklerini bilememişler, akıldânelerinegitmişler... Akıldâne gelmiş bakmış ki direk kesilirse ev yıkılacak... Demiş ki: - Bunu burdan kurtarıp çıkarmak için karının elini kesmek lazım gelir...

 * Batı’dan aktarılan sanatsal deyişler bizde çok kullanılır; ‘sürrealizm’ yada ‘postmodernizm’ gibi laflar bu yolda revaçtadır; peki, Karatepeköylülerinin mizahı hangi marifettendir?..

 Yoksa kendine özgü içeriktemidir?..
* Birisini evermişler, evlendiği gün de kabağ aşı pişirmişler... Oğlana hiç vermemişler kabağ aşını, hep kendileri yemişler... Vakit geçmiş, oğlan küsmüş, ‘bana vermediler’ diye hiç yekinmemiş, vakitgeçmiş, gece saat 10-12’ye gelmiş, aha kalkmamış yerinden... Söylemişler buna: - “Kalk da gelinin yanına git!..” - “Ben gitmiyorum” demiş... Bakmışlar ki oğlan gitmiyor gelinin yanına; bu kez babası söylenmeyebaşlamış; - Anasını avradını... Sizin gibi delikanlılar dururken benim gibi bir kocamı girsin gelinin yanına?.. Baba giderken de söyleniyormuş: - Bütün işin zorunu bana tutturursunuz...

* Karatepelilerin çoğu ustaya toptan postal sipariş ediyor. Usta hepsine aynırenkten birer çift yapıyor. Bunlar da bir araya gelip ayaklarını uzatıpoturuyor; bir bakıyorlar, hepsindeki aynı ayak... Diyorlar ki: - Ayaklarımız karışmış, şimdi nasıl seçeceğiz bunları?.. Ayaklarını nasıl seçeceklerini bilemiyorlar, seslenip akıldâneleriniçağırıyorlar: - Gel hele, biz ayaklarımızı karıştırdık seçemiyoruz... Adam geliyor, bakıyor bunların ayaklarına... Sonra gidiyor, bir sopa alıpdönüyor; hangisinin ayağına vurduysa o ‘of’ deyip sıçradıkça herkes ayağınıbuluyor... * Karatepe’dekiler ayaklarını yitirmişler, sopayı yedikçe ‘of’ deyip
sıçrayarak

buluyorlar; ülkemizde çoğu kişi kafasını yitirmiş...

Kafayı bulmak için de sopa mı yemek gerek?.. (3 Aralık 2006 tarihli yazısı) *** Cumhuriyet 07.11.2009